چهارشنبه 27 تير 1397 گزارش دیدار از «پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران»
   1397/04/27
کد خبر:    36
   
 
گزارش دیدار از «پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران»
 


رئیس،مدیران و مشاوران مرکز امور حقوقی بین المللی روز یکشنبه مورخ  24/04/1397 از «پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران» دیدار بعمل آوردند.آقای دکتر سیروس علیدوستی، رئیس پژوهشگاه، به اتفاق سایر همکاران ضمن خیرمقدم و خوشامدگویی به رئیس مرکز و هیات همراه و معرفی همکارانشان، رسالت پژوهشگاه و قسمت های مختلف پزوهشگاه را توضیح دادند و اظهار داشتند:
این پژوهشگاه بر پایه گاه‌شمار پایه‌گذاری شده و نخستین سند در این زمینه، در اول مهر ماه سال ۱۳۴۷ با نام فارسی مرکز اسناد ایران در برابر نام انگلیسی «Iranian Documentation Center» ثبت شد. پیش از نام کنونی تا سال 1350، با نام‌ «مرکز مدارک علمی ایران» بوده، و بعداً تا سال 1370«مرکز اطلاعات و مدارک علمی ایران» نامیده می‌شد و از سال 1384 به اسم پژوهشگاه اطلاعات و مدارک علمی ایران شناخته می‌شود. پژوهشگاه با نام کوتاه ایرانداک شناخته می‌شود.مأموریت بنیادین ایرانداک بر پایه اساس ‌نامه و برنامه استراتژیک آن؛ پژوهش، مدیریت اطلاعات علم و فناوری، آموزش، همکاری‌های پژوهشی و اطلاع‌رسانی، و پشتیبانی از سیاست‌گذاری علم و فناوری است که در سازمانی وابسته به وزارت علوم، تحقیقات، و فناوری و زیر نظر هیئت امنا انجام می‌شود.
پژوهش در ایرانداک را ده‌ها عضو هیئت علمی و پژوهشگر در پژوهشکده‌ها و آزمایشگاه‌های آن به انجام می‌رسانند.ایرانداک کار مدیریت اطلاعات علم و فناوری را از سال ۱۳۴۷ شروع کرد و افزون بر اطلاعات جاری، اطلاعات پیش از آن را نیز سازمان داد. ایرانداک مرکز ثبت و تنها آرشیو ملی اطلاعات پایان‌نامه‌ها، رساله‌ها، و پیشنهاده آنهاست. آرشیو پایان‌نامه‌ها و رساله‌های دانش‌آموختگان ایرانی خارج از کشور نیز در ایرانداک قرار داد. تولید ارزش افزوده و اطلاعات پشتیبان و همچنین تحلیل اطلاعات، بخشی دیگر از این مأموریت و سامانه‌های پیشینه پژوهش؛ همانندجو؛ دروازه اطلاعات علمی، پژوهشی، و فناورانه ایران؛ اصطلاح‌نامه‌‌های علمی و فنی؛ واژه‌نامه‌ها؛ فهرست‌های مستند نام‌ها؛ راهنمای پژوهش و پژوهشگران؛ شیوه‌نامه ایران؛ و آمار و اطلاعات کتابخانه‌ها نمونه‌هایی از آنها هستند.
در ادامه ایشان افزودند پژوهشگاه پایه‌گذار و نهاد هماهنگ‌کننده همکاری‌های اطلاع‌رسانی در ایران است و این کار را از سال ۱۳۴۸ با اجرای طرح امانت میان کتابخانه‌ها آغاز کرده و از سال ۱۳۷۴ نیز طرح غدیر (عضویت فراگیر کتابخانه‌ها) را به اجرا در آورده است. فراهم‌آوری منابع علمی خارجی برای دانشگاه‌ها و پژوهشگاه‌ها از سال ۱۳۸۷ در شورای تأمین منابع علمی در ایرانداک دنبال می‌شود. ایرانداک با نهادهای جهانی اطلاع‌رسانی مانند «ایفلا» و «ترم‌نت» نیز همکاری دارد. ایرانداک بنیان‌گذار نخستین رصدخانه پژوهش و فناوری نیز هست و داشبوردهای گوناگونی را در اختیار سیاست‌گذاران این حوزه می‌گذارد که برخی از آنها داشبورد طرح‌های پژوهشی، داشبورد پایان‌نامه‌ها و رساله‌ها، و داشبورد همانندجو هستند. ایرانداک نماینده ایران در شبکه اطلاعرسانی آسیا و اقیانوسیه (اپین) نیز هست که از سوی برنامه اطلاعات برای همه یونسکو هدایت می‌شود.
در این بازدید، قسمت‌های مختلف پژوهشگاه به شرح ذیل مورد بازدید قرار گرفت و مسئولین هر پژوهشکده توضیحاتی در زمینه دستاوردها و فعالیت های خود ارائه دادند:

1- آرشیو ملی پایان نامه ها و رساله ها
در این قسمت سازمان‌دهی و حفظ پایان‌نامه‌های کارشناسی ارشد و رساله‌های دکترای تخصصی دانش‌آموختگان داخل و دانش‌آموختگان ایرانی خارج از کشور، مقاله‌های سمینارها، مشخصات پژوهشگران و متخصصان، طرح‌های پژوهشی، اطلاعات مربوط به اختراعات، نرم‌افزارهای علمی و همچنین اطلاعات پشتیبان آنها از جمله اطلاعات سازمان‌ها و افراد نگهداری می‌شود.

2- پژوهشکده فناوری اطلاعات
در زمینه کاربرد این فناوری همچون منبعی کلیدی برای توانمندسازی استراتژیک و عملیاتی در طراحی، ساخت، و عرضه محصولات برای بیشینه‌سازی رضایت کاربران، بهره‌وری، و سودآوری کار می‌کند. سامانه‌های مدیریت اطلاعات و اطلاعات مدیریت؛ تعامل انسان و اطلاعات؛ امنیت اطلاعات؛ پذیرش فناوری اطلاعات؛ عمومی‌سازی کاربرد فناوری اطلاعات؛ سامانه‌های ارزش‌افزا؛ آینده‌پژوهشی فناوری اطلاعات؛ پایش و سنجش نفوذ فناوری اطلاعات؛ سامانه‌های پایش و سنجش مکانی اطلاعات علم، فناوری، و نوآوری؛ هوش کسب‌وکار از دیگر کارکردهای این پژوهشکده می‌باشد.
 در این بخش سرکار خانم دکتر مرضیه زرین‌بال ماسوله(دکتری تخصصی مهندسی صنایع از دانشگاه صنعتی امیرکبیر) و آقای دکتر عمار جلالی‌منش(دکتری تخصصی مهندسی صنایع از دانشگاه صنعتی امیرکبیر و معاون اطلاعات علم و فناوری ایران) در مورد طراحی مدل مفهومی برای معنابخشی به خدمات ارائه شده در سامانه گنج  و نمونه مدل هایی که در دست تحلیل و بررسی  و یا به نتیجه رسیده بود، توضیحاتی دادند.
 
         3 - پژوهشکده علوم اطلاعات
پژوهشکده علوم اطلاعات در زمینه تولید،‌ سازمان‌دهی، ذخیره، بازیابی، اشاعه، بازنمایی، تحلیل، ارزش‌افزایی، و سنجش اطلاعات علم و فناوری سازمان‌دهی اطلاعات؛ مستندسازی اطلاعات؛ دسترسی به اطلاعات؛ علم‌سنجی؛ تحلیل اطلاعات؛ تحلیل شبکه‌ها؛ دیداری‌سازی اطلاعات؛ پایش و سنجش مکانی اطلاعات؛ بازنمایی جایگاه علم، فناوری، و نوآوری ایران در جهان؛ داده‌کاوی؛ متن‌کاوی؛ و یادگیریکار می‌کند.
در این پژوهشکده سرکار خانم دکتر رویا پورنقی (دکتری تخصصی علوم کتابداری و اطلاع‌رسانی از دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران) در مورد سرقت علمی در بین دانشجویان دانشگاه‌ها: مطالعه مرور سیستماتیک و متاآنالیز توضیح داد.

4-  پژوهشکده جامعه و اطلاعات
پژوهشکده جامعه و اطلاعات در زمینه کاربرد علوم و فناوری اطلاعات در جامعه و برون‌دادها، دستاوردها،‌ و تاثیرات آنها و همچنین فرمانش علوم و فناوری اطلاعات،سیاست‌گذاری اطلاعات؛ عمومی‌سازی سواد اطلاعاتی و سواد رایانه‌ای؛ حقوق اطلاعات و فناوری اطلاعات؛ اخلاق اطلاعات و فناوری اطلاعات؛ حریم خصوصی؛ حکمرانی الکترونیک کار می‌کند.
در این بخش آقای دکتر صفر بیگ‌زاده در مورد سرقت علمی و قوانین و مقررات حاکم بر آن در ایران، بررسی وضع موجود و ارائه راهکار در مورد آن سخنانی ایراد نمود و اظهار داشتس‍رق‍ت‌ ع‍ل‍م‍ی‌ در م‍ف‍ه‍وم‌ ک‍ل‍ی‌ ب‍ه‌ ت‍ص‍اح‍ب‌ ک‍ل‍م‍ات‌ ی‍ا ان‍دی‍ش‍ه‌ه‍ای‌ دی‍گ‍ران‌، خ‍واه‌ در ق‍ال‍ب‌ واژه‌ه‍ا و اص‍وات‌ و خ‍واه‌ در ق‍ال‍ب‌ ش‍ک‍ل‌ه‍ا، ن‍ق‍ش‌ه‍ا و طرح‌ه‍ا، اطلاق‌ م‍ی‌ش‍ود. اگ‍ر چ‍ه‌ وض‍ع‍ی‍ت‌ م‍خ‍ص‍وص‌ ک‍ل‍م‍ات‌ و ان‍دی‍ش‍ه‌ه‍ا ه‍م‍ی‍ش‍ه‌ روش‍ن‌ ن‍ی‍س‍ت‌. ب‍رای‌ اف‍اده‌ ای‍ن‌ م‍ف‍ه‍وم‌، اص‍طلاح‍ات‌ م‍خ‍ت‍ل‍ف‍ی‌ از ج‍م‍ل‍ه‌ س‍رق‍ت‌ ی‍اف‍ت‍ه‌ ع‍ل‍م‍ی‌، ان‍ت‍ح‍ال‌، دزدی‌ ع‍ل‍م‍ی‌، س‍رق‍ت‌ ع‍ل‍م‍ی‌، س‍رق‍ت‌ ی‍اف‍ت‍ه‌ ع‍ل‍م‍ی‌، دس‍ت‍ب‍رد ف‍ک‍ری‌/ه‍ن‍ری‌ ی‍ا ای‍ده‌ دزدی‌ ب‍ه‌ ک‍ار رف‍ت‍ه‌ اس‍ت‌؛ ه‍رچ‍ن‍د ک‍ه‌ ن‍وی‍س‍ن‍ده‌ ع‍ن‍وان‌ دس‍ت‍ب‍رد ی‍اف‍ت‍ه‌ ع‍ل‍م‍ی‌ را درس‍ت‌ت‍ر م‍ی‌دان‍د.
 
همچنین از آزمایشگاه های زیر دیدار بعمل آمد:
           1 - آزمایشگاه تعامل انسان و ماشین روبوداک
آزمایشگاه روبوداک با هدف پیشبرد پروژه­‌های مشترک پژوهشی و میان‌رشته‌ای بر محور مدیریت اطلاعات در تیر ۱۳۹۴ راه‌اندازی شد. چشم‌انداز روبوداک نمادی از دستاوردهای نوین پژوهشی در زمینه مدیریت، پردازش، و تحلیل دانش و اطلاعات، علم­­‌سنجی، پردازش زبان طبیعی، و پردازش صوت و تصویر است.
سرکار خانم دکتر آزاده محبی (دکتری تخصصی طراحی سیستم‌ها از دانشگاه واترلو ـ کانادا و رئیس پژوهشکده فناوری اطلاعات) به طور مختصر توضیح داد که در این آزمایشگاه روی طراحی و توسعه روبوداک، ربات اجتماعی دستیار پژوهشگر، کار می‌شود که در فرایند پژوهش به پژوهشگر یاری می­رساند. بر همین پایه، خدماتی که این ربات اجتماعی می‌تواند به پژوهشگر ارائه دهد در گام­‌های کلیدی پژوهش قابل تعریف هستند. روبوداک نقش یک منشی ماشینی را برای یک پژوهشگر برای پژوهش ایفا می­کند که در گام‌های گوناگون پزوهش مانند ایده‌پردازی، طراحی پژوهش، گردآوری اطلاعات، سازمان‌دهی و تحلیل اطلاعات، تولید گزارش پژوهش، و انتشار آن به پژوهشگر کمک می‌کند.

2- آزمایشگاه سامانه‌های تصمیم‌یار

آزمایشگاه سامانه‌های تصمیم‌یار با هدف انجام پژوهش‌های کاربردی و توسعه‌ای در راستای کاربست فناوری اطلاعات، و با تکیه بر دانش سیستم‌های اطلاعاتی، داده‌کاوی، تحلیل اطلاعات، هوش مصنوعی و مهندسی نرم‌افزار فعالیت می‌کند.
در دیدار از قسمت های مختلف، راهبران مربوطه درباره تعدادی از سامانه های طراحی شده و کاربرد آنها توضیحاتی ارائه نمودند:
 
  1. سامانه ملی ثبت پایان نامه،رساله،پیشنهاده
  2. سامانه «همانندجو» (خانم مهندس موسوی)
  3. مصورسازی جغرافیایی نتایج جستجو در پایان نامه ها و رساله های موجود در پایگاه داده گنج پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (دکتر امیرحسین صدیقی)
  4. سامانۀ عرضه و تقاضای پژوهش (ساعت)(مهندس ربیعی)
  5. پایگاه اطلاعات علمی ایران «گنج» (همکار اسا)
  6. سامانه «جایگاه علم، فناوری، و نوآوری ایران در جهان (نما)» (مهندس رسولی)
در پایان دیدار و نشست مشترک اعضای هیئت علمی پژوهشگاه به سوالات پاسخ گفتند. آقای دکتر محبی نیز ضمن تشکر از دعوت رئیس محترم پژوهشگاه به‌خاطر فراهم ساختن فرصت دیدار از امکانات و ظرفیت‌های علمی و پژوهشی آن گفتند: من و همکارانم تحت تاثیر اقدامات و دستاوردهای این پژوهشگاه قرار گرفتیم و به شما به‌خاطر این فعالیت‌های پژوهشی تبریک می‌گوییم. ایشان از اقداماتی که توسط مهندسان، متخصصان و راهبران این پژوهشگاه که به منظور ارتقای سطح علمی و پژوهشی در کشور صورت گرفته است تقدیر نمودند، و ابراز امیدواری کردند که دانشگاه‌ها و هم دستگاه‌های مرتبط دولتی بویژه تصمیم‌سازان و تصمیم‌گذاران در سیاست‌های کلان علمی و پژوهشی کشور، از دستاوردها و ظرفیت‌ها و توانایی‌های موجود در این پژوهشگاه بیشتر استفاده نمایند.دیدار در ساعت 13:30 خاتمه یافت.
 








 
 
امتیاز دهی
 
 

نسخه قابل چاپ
سایت های فارسی
رئیس جمهور
سایت مجله حقوقی بین المللی
کتابخانه مرکز امور حقوقی بین‌المللی ریاست جمهوری
سايت قوانين و مقررات كشور
سایت های خارجی
دیوان دائمی داوری